سنگ در نجف
کوارتز (Quartz)
کانی هائی که دارای ترکیبات شیمیایی اکسیدسیلیس و یا اکسید آبدار سیلیس می باشند ، در گروه کوارتز قرار دارند .
کوارتز فراوان ترین کانی منفرد تشکیل دهنده ی سنگ های پوسته ی زمین است ، انواع کوارتز را برحسب درشتی بلور های آن به دو گروه کریپتو کریستالین (Crypto _ Crystalline) به معنی بلور های مخفی یا نهان تقسیم می نمایند . بلور های دانه درشت کوارتز که به رنگ های مختلف در طبیعت یافت می شوند به نام های مختلفی نیز خوانده شده اند مانند آمیتیست ، آونتورین، در کوهی (Rock Crystal) ،سیترین ، پراز (Prase) ، کوارتز صورتی و کوارتز چشم ببری .
انواع دانه درشت کوارتز ممکن است با بسیاری از کانی های بی رنگ دیگر که میزان ضریب شکست نور متوسط یا پائین دارند اشتباه شود .
در تضادی آشکار گروه کریپتوکریستالین کوارتز یا (گروه کالسدونی ) دارای ویژگی های فیزیکی_اپتیکی ثابت نمی باشند. وزن مخصوص این گروه می تواند حتی از 2/55 نیز کم تر باشد ، همینطور ضریب شکست نور که ما بین 1/535 تا 1/539 است سختی نسبی اعضای این گروه نیز کمتر از 7 می باشد. بلور های ریز و گاهی میکروسکپی کوارتز نیز دارای اسامی مشخص خود هستند . مانند کالسدونی ، عقیق ، چوب فسیل شده ، کریزوپراز ، هلیوتروپ ، یشم سبز ، کرنلیان ، عقیق خزه ای ، انیکس و سارد.
اکسید سیلیسم که فرصت و امکان کریستالیزه شدن را نداشته و به اصطلاح Amorph ( بی شکل ) می باشد نیز وجود دارد ، مانند اوپال گرانبها ، اپال آتشین ، اپال معمولی.
اکسید سیلیس در حرارت ها و فشار های مختلفی که در لایه های شناخته شده زمین حاکم است به انواع مختلفی کریستالیزه می شود و گاه این فرم های متفاوت اکسید سیلیس در کانی های دیگر نیز به صورت نا خالصی ها دیده می شوند که نشان دهنده ی شرایط انواع اکسید سیلیس عبارتند از : کوارتز حرارت پائین ئ کوئزیت و اشتیشویت .